Nút mạch gan là phương pháp điều trị can thiệp hiệu quả cho nhiều bệnh lý gan ở người cao tuổi. Tuy nhiên, chăm sóc đúng cách sau thủ thuật đóng vai trò quan trọng giúp giảm biến chứng, hỗ trợ hồi phục nhanh và nâng cao chất lượng sống.

Nút mạch gan là gì và vì sao người cao tuổi cần được theo dõi sát?
Nút mạch gan là kỹ thuật can thiệp nội mạch nhằm làm tắc chọn lọc các nhánh mạch nuôi tổn thương gan, thường được áp dụng trong điều trị ung thư gan hoặc một số bệnh lý mạch máu gan. Ở người cao tuổi, phương pháp này được ưu tiên do ít xâm lấn hơn phẫu thuật, thời gian nằm viện ngắn và giảm nguy cơ mất máu.
Tuy nhiên, do chức năng gan và khả năng thích nghi của cơ thể đã suy giảm theo tuổi tác, người già sau nút mạch gan dễ gặp các biến chứng như đau, sốt, mệt mỏi kéo dài, rối loạn tiêu hóa hoặc suy giảm chức năng gan tạm thời. Vì vậy, việc chăm sóc và theo dõi sau thủ thuật cần được thực hiện cẩn trọng và khoa học.
Các biến chứng thường gặp sau nút mạch gan ở người già
Hội chứng sau nút mạch
Hội chứng sau nút mạch gan là tình trạng thường gặp, biểu hiện bằng đau tức vùng gan, sốt nhẹ, buồn nôn và chán ăn. Các triệu chứng này thường xuất hiện trong vài ngày đầu và có thể kéo dài hơn ở người cao tuổi do sức đề kháng kém và khả năng hồi phục chậm.
Rối loạn chức năng gan tạm thời
Sau can thiệp, men gan có thể tăng và chức năng gan suy giảm trong thời gian ngắn. Nếu không được theo dõi sát, người cao tuổi có nguy cơ diễn tiến thành suy gan hoặc nhiễm trùng, đặc biệt ở những người có bệnh gan nền hoặc bệnh mạn tính đi kèm.
Nguyên tắc chăm sóc người già sau nút mạch gan
Chăm sóc sau nút mạch gan cần đảm bảo nguyên tắc theo dõi sát diễn biến lâm sàng, giảm đau hiệu quả, phòng ngừa biến chứng và hỗ trợ phục hồi toàn diện. Người bệnh cần được nghỉ ngơi hợp lý, tuân thủ điều trị bằng thuốc theo chỉ định và tái khám đúng lịch.
Bên cạnh đó, việc theo dõi các dấu hiệu bất thường như sốt cao kéo dài, đau tăng, vàng da hoặc rối loạn ý thức là rất quan trọng để kịp thời can thiệp y tế.
Chế độ dinh dưỡng hỗ trợ phục hồi gan
Ăn uống nhẹ nhàng, dễ tiêu
Sau nút mạch gan, người cao tuổi nên ăn các thực phẩm mềm, dễ tiêu, chia nhỏ bữa ăn để giảm áp lực lên gan. Hạn chế chất béo, đồ chiên rán và tuyệt đối tránh rượu bia nhằm giúp gan có điều kiện phục hồi tốt hơn.
Bổ sung đủ đạm và vi chất
Protein chất lượng cao, vitamin và khoáng chất đóng vai trò quan trọng trong tái tạo tế bào gan. Tuy nhiên, lượng đạm cần được điều chỉnh phù hợp với chức năng gan và thận, tránh gây quá tải chuyển hóa ở người cao tuổi.
Vận động và phục hồi chức năng sau can thiệp

Sau giai đoạn nghỉ ngơi ban đầu, người già nên được khuyến khích vận động nhẹ nhàng để cải thiện tuần hoàn, giảm nguy cơ biến chứng nằm lâu và nâng cao thể trạng. Các bài tập cần được thiết kế phù hợp với sức khỏe tổng thể và tình trạng gan.
Trong thực tế lâm sàng, vai trò của đội ngũ được đào tạo từ Cao đẳng Vật lý trị liệu rất quan trọng trong việc hướng dẫn người bệnh tập luyện an toàn, giúp phục hồi thể lực mà không gây áp lực lên gan hoặc hệ tim mạch.
Theo dõi y tế và chăm sóc toàn diện người cao tuổi
Người già sau nút mạch gan cần được tái khám định kỳ để đánh giá hiệu quả điều trị và phát hiện sớm biến chứng. Việc phối hợp giữa bác sĩ chuyên khoa gan mật, điều dưỡng và chuyên viên phục hồi chức năng giúp quá trình hồi phục diễn ra thuận lợi hơn.
Đặc biệt, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi không chỉ dừng lại ở điều trị bệnh mà còn bao gồm hỗ trợ tinh thần, tư vấn tâm lý và giúp người bệnh duy trì sinh hoạt độc lập trong khả năng cho phép.
Trước nhu cầu ngày càng tăng về chăm sóc và phục hồi cho người cao tuổi mắc bệnh gan, các chương trình đào tạo tại Đại học Phục hồi Chức năng đang góp phần cung cấp nguồn nhân lực y tế có kiến thức chuyên sâu, đáp ứng yêu cầu chăm sóc toàn diện và lâu dài.
Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa điều trị y khoa, dinh dưỡng và phục hồi chức năng, người cao tuổi sau nút mạch gan có thể giảm biến chứng, phục hồi nhanh và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Chăm Sóc Sức Khoẻ Người Cao Tuổi thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng