Cảnh báo 5 dấu hiệu bệnh Parkinson thường gặp không nên bỏ qua

Bệnh Parkinson là gì và vì sao cần phát hiện sớm?

Bệnh Parkinson là một rối loạn thoái hóa thần kinh mạn tính, thường gặp ở người trung niên và người cao tuổi. Bệnh xảy ra do sự suy giảm tế bào thần kinh sản xuất dopamine trong não, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng kiểm soát vận động. Parkinson tiến triển chậm nhưng kéo dài suốt đời, nếu không phát hiện sớm sẽ gây nhiều biến chứng nghiêm trọng, làm suy giảm khả năng vận động, giao tiếp và sinh hoạt độc lập.

Trong chiến lược chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, việc nhận biết sớm các dấu hiệu bệnh Parkinson đóng vai trò quan trọng giúp người bệnh được điều trị kịp thời, hạn chế tàn phế và duy trì chất lượng cuộc sống.

Dấu hiệu run tay chân khi nghỉ ngơi

Run tay chân là dấu hiệu phổ biến và dễ nhận biết nhất của bệnh Parkinson. Người bệnh thường xuất hiện run ở tay, ngón tay hoặc chân khi đang nghỉ ngơi, mức độ run giảm khi vận động có chủ ý. Triệu chứng này ban đầu thường xuất hiện ở một bên cơ thể, sau đó lan dần sang bên còn lại theo thời gian.

Nhiều người cao tuổi chủ quan cho rằng run tay là biểu hiện bình thường của tuổi già, dẫn đến chậm trễ trong thăm khám và điều trị. Tuy nhiên, nếu run kéo dài, tăng dần hoặc kèm theo các rối loạn vận động khác, cần đặc biệt cảnh giác.

Cứng cơ và vận động chậm chạp

Giảm linh hoạt khi cử động

Người mắc Parkinson thường có cảm giác cứng cơ, đặc biệt ở tay, chân và vùng cổ. Cơ thể trở nên kém linh hoạt, các động tác sinh hoạt hằng ngày như đứng lên, xoay người hay cài cúc áo trở nên khó khăn và chậm chạp hơn.

Vận động chậm là dấu hiệu đặc trưng

Vận động chậm là một trong những dấu hiệu đặc trưng của Parkinson. Người bệnh mất nhiều thời gian hơn để thực hiện các động tác đơn giản, khiến sinh hoạt và lao động bị ảnh hưởng rõ rệt.

Rối loạn dáng đi và tư thế

Người mắc bệnh Parkinson thường có dáng đi đặc trưng với bước đi nhỏ, lê chân, khó khởi động khi bắt đầu bước đi và dễ mất thăng bằng. Tư thế người bệnh có xu hướng cúi gập về phía trước, làm tăng nguy cơ té ngã, đặc biệt ở người cao tuổi.

Các chuyên gia trong lĩnh vực phục hồi chức năng, trong đó có đội ngũ đào tạo tại Đại học Phục hồi chức năng, nhấn mạnh rằng rối loạn dáng đi là dấu hiệu quan trọng cần được đánh giá sớm để xây dựng chương trình tập luyện phù hợp, hạn chế biến chứng vận động về sau.

Thay đổi giọng nói và nét mặt

Một dấu hiệu thường bị bỏ qua của bệnh Parkinson là sự thay đổi trong giọng nói và biểu cảm khuôn mặt. Người bệnh có thể nói nhỏ, nói đều đều, khó phát âm rõ ràng. Nét mặt trở nên ít biểu cảm, khuôn mặt đờ đẫn khiến người đối diện dễ nhầm lẫn với trạng thái mệt mỏi hoặc trầm cảm.

Những thay đổi này ảnh hưởng không nhỏ đến giao tiếp xã hội và tâm lý người bệnh, làm giảm sự tự tin và chất lượng cuộc sống.

Rối loạn giấc ngủ và tâm lý

Bên cạnh các triệu chứng vận động, bệnh Parkinson còn gây ra nhiều rối loạn không liên quan đến vận động như mất ngủ, ngủ không sâu giấc, lo âu và trầm cảm. Đây là những dấu hiệu sớm nhưng thường bị xem nhẹ, đặc biệt ở người cao tuổi.

Việc nhận diện sớm các rối loạn này giúp bác sĩ đánh giá toàn diện tình trạng bệnh và đưa ra phương án điều trị phù hợp hơn.

Vai trò của điều trị và phục hồi chức năng trong bệnh Parkinson

Hiện nay, bệnh Parkinson chưa thể chữa khỏi hoàn toàn nhưng có thể kiểm soát tốt nếu được điều trị đúng cách. Bên cạnh thuốc, phục hồi chức năng đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì vận động, cải thiện dáng đi và giảm cứng cơ. Các chương trình đào tạo tại Cao đẳng Phục hồi chức năng chú trọng trang bị kiến thức và kỹ năng hỗ trợ người bệnh Parkinson duy trì khả năng tự chăm sóc và sinh hoạt độc lập lâu dài.

Việc kết hợp điều trị y tế, tập luyện phục hồi chức năng và hỗ trợ tâm lý là nền tảng quan trọng trong chăm sóc bệnh Parkinson hiện nay.

Nhận biết sớm 5 dấu hiệu bệnh Parkinson thường gặp giúp người bệnh có cơ hội can thiệp kịp thời, làm chậm tiến triển và hạn chế biến chứng nguy hiểm. Chủ động thăm khám, điều trị và xây dựng lối sống khoa học là yếu tố then chốt trong chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, góp phần nâng cao chất lượng sống và sự tự chủ cho người bệnh Parkinson.